ข่าวดีเรื่องเจ้าตัวน้อยมักมาพร้อมคำถามในใจว่า "เงินจะพอไหม" บทความนี้ไม่ได้มาขู่ด้วยตัวเลข แต่ชวนดูภาพรวมว่าหมวดค่าใช้จ่ายมีอะไรบ้าง เพราะเมื่อเห็นครบทุกหมวดแล้ว การวางแผนจะง่ายกว่าการกังวลลอย ๆ มาก
ช่วงตั้งครรภ์และคลอด
หมวดแรกได้แก่ ค่าฝากครรภ์และตรวจตามนัด ค่าวิตามินและอัลตราซาวด์ ค่าคลอดซึ่งต่างกันมากตามสถานพยาบาลและวิธีคลอด รวมถึงของใช้เตรียมรับเบบี๋ จุดที่ช่วยวางแผนได้คือ สิทธิรักษาของรัฐทั้งบัตรทองและประกันสังคมครอบคลุมการฝากครรภ์และคลอดตามเงื่อนไข [ตรวจสอบข้อมูลล่าสุด] ส่วนความสะดวกที่มากกว่านั้นคือส่วนที่ต้องเตรียมเอง อยากคลอดแบบไหน ที่ไหน ตัดสินใจล่วงหน้าแล้วเก็บเงินให้ตรงเป้า
ขวบปีแรก: ของใช้และการดูแล
ปีแรกคือหมวดของใช้สิ้นเปลือง นมผง (กรณีไม่ได้ให้นมแม่ล้วน) ผ้าอ้อม วัคซีนทั้งตามสิทธิพื้นฐานและวัคซีนเสริมทางเลือก ค่าตรวจพัฒนาการ และที่หลายบ้านลืมคิดคือ "ค่าคนดูแล" ไม่ว่าจะเป็นพี่เลี้ยง เนอร์สเซอรี่ หรือรายได้ที่ลดลงหากพ่อแม่คนหนึ่งต้องลดงานมาดูแลเอง หมวดหลังนี้มักใหญ่กว่าค่าของใช้เสียอีก
วัยเรียน: หมวดที่ยาวที่สุด
ค่าใช้จ่ายการศึกษาคือถนนยาวตั้งแต่อนุบาลจนจบมหาวิทยาลัย ขนาดของมันต่างกันมหาศาลตามเส้นทางที่เลือก โรงเรียนรัฐ เอกชน ทางเลือก หรือนานาชาติ บวกกิจกรรมเสริมตามความสนใจของลูก ข้อแนะนำสำคัญคือ คุยกันให้ชัดตั้งแต่แรกว่าครอบครัวเราตั้งใจเส้นทางแบบไหน เพราะมันกำหนดเป้าการออมที่ต่างกันหลายเท่า แล้วค่อยปรับตามตัวตนของลูกเมื่อโตขึ้น
หมวดที่มองไม่เห็น: ความคุ้มครองของพ่อแม่
หมวดที่สำคัญที่สุดแต่ถูกข้ามบ่อยที่สุด คือความมั่นคงของ "แหล่งรายได้" ที่จะเลี้ยงลูกไปอีกอย่างน้อยยี่สิบปี การมีลูกคือเหตุผลอันดับต้นของการทบทวนประกันชีวิตและสุขภาพของพ่อแม่เอง เพราะหากเสาหลักล้มลงระหว่างทาง แผนทุกหมวดข้างต้นล้มตาม ทุนประกันที่สอดคล้องกับภาระเลี้ยงดู คือตาข่ายใต้เส้นทางทั้งหมดของลูก
เริ่มวางแผนอย่างไรดี
ลำดับที่แนะนำ หนึ่ง เช็กสิทธิรัฐและสวัสดิการที่มี สอง ตั้งกองทุนคลอดสำหรับช่วงตั้งครรภ์ถึงขวบปีแรก สาม ทบทวนความคุ้มครองของพ่อแม่ให้พอกับภาระใหม่ สี่ เปิดบัญชีออมระยะยาวเพื่อการศึกษาแล้วใส่สม่ำเสมอทุกเดือน เริ่มตั้งแต่รู้ข่าวดี ดีกว่าเริ่มตอนค่าเทอมใบแรกมาถึง
สรุป
ค่าใช้จ่ายของการมีลูกมีหลายหมวด แต่ทุกหมวดวางแผนได้เมื่อเห็นล่วงหน้า สิ่งสำคัญไม่ใช่ต้องมีเงินก้อนใหญ่ก่อนถึงจะมีลูกได้ แต่คือการเริ่มจัดระบบตั้งแต่วันนี้ ใครกำลังเตรียมต้อนรับสมาชิกใหม่และอยากวางแผนให้รอบด้าน ทักมาคุยกันได้