คนส่วนใหญ่รู้แค่สองอย่างเกี่ยวกับประกันของตัวเอง: จ่ายเบี้ยเมื่อไร กับเคลมยังไง ทั้งที่จริงผู้เอาประกันมี "สิทธิ" ติดตัวมากมายที่กฎหมายและกรมธรรม์มอบให้ บทความนี้รวมสิทธิสำคัญไว้ครบ เพื่อให้ใช้ของที่เรามีอยู่แล้วได้เต็มมูลค่า
กลุ่มที่ 1: สิทธิช่วงเริ่มสัญญา
- สิทธิตรวจดูกรมธรรม์ (Free Look) ยกเลิกสัญญาได้ภายในระยะเวลาที่กำหนดหลังได้รับเล่ม โดยได้เบี้ยคืนตามหลักเกณฑ์ เป็นตาข่ายรองรับการตัดสินใจที่เราเขียนละเอียดไว้แล้ว
- สิทธิได้รับข้อมูลครบถ้วนก่อนซื้อ ผู้ขายมีหน้าที่อธิบายความคุ้มครอง ข้อยกเว้น และเงื่อนไขตามจรรยาบรรณวิชาชีพ ขอเอกสารฉบับเต็มได้เสมอ
กลุ่มที่ 2: สิทธิระหว่างถือกรมธรรม์
- ระยะเวลาผ่อนผันชำระเบี้ย ราว 30 วันหลังครบกำหนด ความคุ้มครองยังอยู่ครบ
- สิทธิเปลี่ยนแปลงข้อมูล ทั้งที่อยู่ งวดชำระ และที่สำคัญที่สุดคือ ผู้รับประโยชน์ ซึ่งเปลี่ยนได้ตามขั้นตอนโดยไม่มีค่าใช้จ่าย ควรทบทวนทุกครั้งที่ชีวิตเปลี่ยน
- สิทธิกู้เงินตามกรมธรรม์ สำหรับเล่มที่มีมูลค่าเงินสด กู้ได้ในวงเงินและอัตราดอกเบี้ยที่กำหนด [ตรวจสอบเงื่อนไขในกรมธรรม์]
- สิทธิใช้มูลค่ากรมธรรม์ เมื่อไม่ต้องการจ่ายเบี้ยต่อ เลือกได้ทั้งเวนคืน ใช้เงินสำเร็จ หรือขยายเวลา สามทางที่ให้ผลต่างกันมาก อ่านเทียบได้ในบทความชุดบริหารกรมธรรม์ของเรา
- สิทธิยกเลิกสัญญาเพิ่มเติม ปรับลดเฉพาะส่วนที่ไม่ต้องการได้โดยคงสัญญาหลักไว้
- สิทธิขอเอกสาร ทั้งหนังสือรับรองการชำระเบี้ยเพื่อลดหย่อนภาษี และสำเนากรมธรรม์กรณีเล่มหาย
กลุ่มที่ 3: สิทธิเมื่อเกิดเหตุและการเคลม
- สิทธิได้รับการพิจารณาสินไหมภายในกรอบเวลา กฎหมายกำหนดระยะเวลาจ่ายสินไหมหลังเอกสารครบถ้วน [ตรวจสอบข้อมูลล่าสุด]
- สิทธิรู้เหตุผลเมื่อถูกปฏิเสธ ขอคำชี้แจงเป็นลายลักษณ์อักษรได้เสมอว่าปฏิเสธด้วยเงื่อนไขข้อใด
- สิทธิอุทธรณ์และยื่นเอกสารเพิ่ม การปฏิเสธรอบแรกไม่ใช่คำตอบสุดท้ายเสมอไป
กลุ่มที่ 4: สิทธิร้องเรียนต่อหน่วยงานกำกับ
หากเจรจากับบริษัทแล้วไม่ได้ข้อยุติที่เป็นธรรม ผู้เอาประกันร้องเรียนต่อสำนักงาน คปภ. ได้ ทั้งสายด่วน 1186 และช่องทางออนไลน์ โดยไม่มีค่าใช้จ่าย และยังมีกระบวนการไกล่เกลี่ยข้อพิพาทรองรับ สิทธินี้คือหลังพิงสำคัญที่ทำให้ผู้บริโภคตัวเล็กไม่ต้องสู้ตามลำพัง
เคล็ดลับใช้สิทธิให้เวิร์กจริง
สิทธิทุกข้อทำงานได้ดีเมื่อมีหลักฐาน เก็บเอกสารทุกฉบับ บันทึกการติดต่อทุกครั้ง (วันที่ คุยกับใคร เรื่องอะไร) และสื่อสารเป็นลายลักษณ์อักษรเมื่อเป็นเรื่องสำคัญ ผู้เอาประกันที่จัดเก็บดีคือผู้เอาประกันที่เจรจาด้วยน้ำหนักเสมอ
สรุป
กรมธรรม์ไม่ใช่สัญญาทางเดียวที่เราได้แค่จ่ายและรอ ผู้เอาประกันมีสิทธิครบทั้งช่วงเริ่ม ระหว่างถือ ตอนเคลม และเมื่อต้องร้องเรียน รู้และใช้ให้ครบ เบี้ยทุกบาทที่จ่ายจะมีความหมายเต็มมูลค่า สงสัยว่ากรณีของตัวเองใช้สิทธิข้อไหนได้ ทักมาถามทาง LINE ได้เสมอ
บทความนี้ได้รับแรงบันดาลใจจากบทความของสมาคมนักวางแผนการเงินไทย (TFPA) เรียบเรียงเนื้อหาใหม่ทั้งหมด